Okolice Orzysza są dość płaskie i niezbyt urozmaicone. Pomimo to jest to popularna miejscowość turystyczna, chętnie odwiedzana przez żeglarzy. Z kolei tereny na wschód od Orzysza są rajem dla amatorów turystyki kulturowej. Jest to także miejscowość, w której stosunkowo łatwo znaleźć tanie noclegi na Mazurach.
Orzysz położony jest na pograniczu Krainy Wielkich Jezior Mazurskich, Równiny Mazurskiej i Pojezierza Ełckiego. Przez miasto, które od zachodu oblewa niewielkie jezioro Sajno, a od wschodu duże jezioro Orzysz, przepływa rzeka Orzysza. Zamieszkiwane jest przez około 5800 mieszkańców. Początki osadnictwa na terenach dzisiejszego miasta sięgają roku 1443, kiedy na szlaku handlowym założono osadę o nazwie Nowa Wieś. Nazwa ta nie utrzymała się długo i powszechnie zaczęto używać innej – Aris, pochodzącej od pobliskiego jeziora. Około roku 1530 zbudowano tu kościół. XVI wiek był okresem szybkiego rozwoju wsi. Miastem Orzysz został późno – prawa miejskie nabył dopiero w 1725 roku. Orzysz nabierał coraz większego znaczenia: rezydował tu sąd ziemski, który sądził w sprawach bartniczych, zaś od połowy XVIII wieku stacjonował w Orzyszu duży garnizon wojskowy. Pod koniec XIX wieku zbudowano poligon wojskowy, a na początku XX stulecia uruchomiona linię kolejową.
Swoim położeniem, spokojną okolicą i atmosferą idealnie nadaje się na rodzinny wypoczynek. I być może nie oferuje aż tak fascynujących miejsc i przeżyć, jak Chorwacja wakacje, to stanowi rewelacyjne miejsce na aktywny urlop pod żaglami.
Najciekawszym zabytkiem Orzysza jest poewangelicki kościół pw. Matki Boskiej Szkaplerznej. Świątynia ta to późnogotycka budowla z kamieni polnych, powstała około roku 1530, z wieżą dobudowaną w połowie XVII wieku. Niestety spłonęła ona po uderzeniu pioruna w 1820 roku. Swój obecny wygląd kościół uzyskał w latach 1870-1872. Wyposażenie wnętrza – poza dzwonem z 1603 roku jest współczesne. Istniejący tu niegdyś ołtarz główny z XVII wieku został wymieniony na nowy w 1948 roku.
Ciekawym budynkiem jest także wybudowany w 1913 roku w stylu neobarokowym kościół pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa. Zwracają uwagę malownicze dekoracje fasady, a we wnętrzu ludowe w stylu malunki aniołów, Jezusa i symboli chrześcijańskich.
KF
